Từ trung tâm xã Tân Hợp (Mộc Châu, Sơn La), qua bản Sam Kha, vượt chừng vài con dốc với những lán ngô của dân bản địa mới thấy dòng sông Đà đỏ ngầu uốn mình phía dưới. Thêm dăm cây số đường mòn quanh co nữa mới tới chợ sông Pơ Nang (họp dưới bến sông ở bản Pơ Nang)

Hàng hóa gì cũng có

2 giờ chiều, 2 chiếc tàu lớn dài hơn 10 mét cùng một thuyền nhỏ rẽ vào nhánh sông và đậu dưới bến. Đội “cửu vạn” nhanh chóng mang những vác hàng nhảy lên bờ. Những người bán hàng cũng tay xách nách mang những bạt, cọc, móc, sạp. Chỉ một loáng sau, hơn hai chục sạp hàng đã được cắm cọc, căng bạt bày hàng ngổn ngang.

Chợ bắt đầu nhộn nhịp. Tiếng cười nói, chào hỏi lẫn những lời mặc cả, đùa cợt vang cả khúc sông vốn lặng lẽ, êm đềm. Trên bờ, các sạp hàng bình dân cũng được chia theo thứ tự, từ trên xuống là những quầy bách hóa từ cây kim sợi chỉ đến quần áo, giày dép, can nhựa, đồ chơi trẻ em..., gần sát mé sông là các quầy rau cỏ, thịt lợn, thực phẩm khô. Vừa bán xong chiếc quần, bà Quyết quê Hải Hậu (Nam Định) quay sang trò chuyện: Đi chợ thế này thích hơn ở nhà. Cô đi chợ sông 20 năm nay rồi, nhà ở mặt đường có cửa hàng hẳn hoi, nhưng cứ thấy buồn buồn. Thế là lại đi. Khoảng 7 ngày về một lần, 3 hôm sau lại đi. Mùa này dân chưa có gì thu hoạch chỉ mang 2 bao hàng thôi. Mấy tháng nữa nước lên, cũng vào mùa thu ngô, phải mang 6 bao mới đủ bán.

Khách hàng tha hồ ngắm và chọn

Gần sát mé sông, anh Mùi Văn Hạnh, bản Nà Mường đang loay hoay chọn rau quả. Anh kể: 10 ngày chợ họp một lần bắt đầu từ ngày 9, tháng 3 lần. Lần nào cũng đi, có khi chẳng mua gì nhưng đưa con đi chơi cho vui. Chị bán hàng góp chuyện: em từ Chương Mỹ (Hà Nội) đi sáng nay, mang mỗi thứ rau dưa một ít lên phục vụ bà con. Tàu đi từ cầu Kênh (Hòa Bình), đến đây là chợ thứ 3 rồi. Mỗi phiên khoảng 1 tuần, tàu dừng đâu thì bán hàng ở đấy, sang cả Phù Yên, Bắc Yên.

 Dưới sông, chiếc thuyền nhỏ chật ních người, chủ yếu là đàn ông. Anh con trai bán xăng ngay khoang ngoài, người chồng rót rượu trong khoang giữa, người vợ ngồi tính tiền và ghi nợ. Hai người đàn ông luôn tay rót xăng, dầu, rượu vào các can mà khách hàng chìa ra. Chị Chính, chủ thuyền ngồi đếm tiền, lúc lúc lại mở số ra hí hoáy ghi chép. Nhìn quyển sổ chi chít chữ, chị chia sẻ: người nợ nhiều chứ, mùa này bà con không có tiền mấy.

Cạnh đó chiếc tàu lớn có tên Thìn Thơm cũng nhộn nhịp khách ra vào. Tàu gồm 3 tầng, dưới hầm tàu được chia thành nhiều khoang nhỏ, 2 khoang đầu tiên được đóng thành cũi nhốt lợn. Vào sâu bên trong là các khoang chứa hàng đồng thời là chỗ ăn, nghỉ của các chủ hàng trong suốt 1 tuần lễ lênh đên trên sông Đà. Thân tàu là nơi sang trọng nhất của cả chợ. Cũng đủ thứ từ bánh kẹo cho đến cây đinh, chiếc kéo nhưng vào sâu bên trong có thêm một quầy bán hàng điện tử: đài, ti vi, đồ điện dân dụng và một quầy khác bán đủ các loại điện thoại di động. Trên boong tàu ngay cạnh cửa buồng lái quầy hàng bán quạt khá đông khách, người nâng lên, kẻ đặt xuống, vài người Thái, Mường vừa mua được quạt hớn hở bước xuống tàu.

Thấy có người chụp ảnh mình, bà Mùi Thị Năm cứ tủm tỉm cười. Từ bản Sam Kha theo đường tắt đi bộ xuống chợ mất 30 phút, bà mua một gùi đầy dưa và kẹo bỏng. Bà bảo đi chợ chẳng mua quần áo, gạo, thịt gì, con cháu nó mua rồi. Chỉ mua ít kẹo bánh về ăn thôi.

Cụ bà người Thái, mặc áo đẹp, trang điểm kỹ
 

Cụ Năm- người Mường bản Sam Kha

6 giờ chiều, chợ bắt đầu vãn dần. Bây giờ đang vào mùa nước cạn, mùa gieo trồng bà con còn mải đi làm, lại cũng không có nhiều tiền cho nên phiên chợ không có cái cảnh hàng chục tàu thuyền đỗ san sát, người đi chợ có thể đi từ thuyền này sang thuyền khác.

 Chiếc xe máy vòng vèo theo con đường mòn trở về, dọc đường gặp vài chiếc xe khác đi xuống, lại phải nép sát vào tà li để nhường đường. Đến đầu bản Sam Kha thấy bà Năm cùng gần chục người nữa lỉnh kỉnh đồ đạc sau lưng, trên tay. Vẫn nụ cười tủm tỉm, hẹn gặp bà mùa nước lên…

admin (Theo dulichmocchau.com)