Khi những đồi mận đã mơn mởn búp và quả non, những vườn đào đã phai dần sắc đỏ là lúc những cáng ban phớt hồng lung lay trong gió như ngàn cánh bướm báo xuân về: ấy là cuối tháng 2- trời bắt đầu sang tháng 3

Ngày nay chẳng còn ai thấy những cánh rừng ban trắng muốt dọc đường 6 như những gì cụ Nguyễn đã nói. Nhưng đó đây, trên quãng đường từ đỉnh dốc 75 cho đến hết 90 (km 198 về Hà Nội) người ta vẫn thấy thấp thoáng những gốc ban nhỏ nhắn sáng bừng lên. Khi thì chen chúc trên những sườn đồi, lúc lại nghiêng ngả bên vách núi, khi khác lại duyên dáng bên những thửa ruộng ăm ắp nước sắp vào vụ cấy. ..

Truyền thuyết của người Thái kể rằng: Thuở ấy, có một chàng trai tên là Khum đem lòng yêu cô gái tên là Ban. Khum vừa giỏi làm nương, lại có tài săn bắn. Ban thì khéo tay dệt vải lại có giọng hát làm say đắm nhiều chàng trai. Thế nhưng, cha nàng Ban vì ham giàu nên đã đem gả nàng cho con trai nhà tạo mường, vốn là một thanh niên lười nhác, lại có tật gù lưng.
Mặc cho cô gái hết lời van xin, người cha vẫn không từ bỏ ý định, và ông đã bàn bạc cùng với nhà tạo mường sửa soạn làm lễ cưới cho hai người. Trong bước đường cùng, nàng Ban đã chạy sang bản của Khum gặp chàng để cầu cứu. Nhưng chẳng may khi đến nhà Khum, thì được tin chàng đã theo cha đi mua trâu ở bản xa. Nàng bèn lấy chiếc khăn piêu của mình, buộc vào nơi cầu thang nhà người rồi bươn bả đi tìm chàng. Nàng đi hết núi này, rừng khác, gọi tên người yêu đến khản cả giọng, nhưng chàng ở xa nào có nghe thấy. Cuối cùng kiệt sức nàng ngã gục sau khi vượt qua một dãy núi cao.
Nơi nàng nằm xuống sau đó mọc lên một cây hoa mang búp trắng như búp tay người con gái. Và chẳng bao lâu, loài hoa ấy mọc lan ra khắp núi rừng Tây Bắc, và hằng năm cứ mỗi độ xuân về, hoa nở trắng như bông. Người ta đặt tên loài hoa đó là hoa ban.

admin (Theo dulichmocchau.com)